Poprawa pracy tarczycy jako element skutecznej redukcji masy ciała




01 wrz , Olga Mrawiec
Tagi: Choroby tarczycy,



O tym, że tarczyca napędza nasz metabolizm, wie chyba każdy, który doświadczył problemów z jej prawidłowym funkcjonowaniem. Jednym z pierwszych objawów wskazujących na dysfunkcję tego narządu jest stopniowy przyrost masy ciała. Mogą pojawić się również zaburzenia rytmu wypróżnień w postaci zaparć, a także sucha, łuszcząca skóra i niemożliwy do powstrzymania proces wypadania włosów i łamania paznokci. 
Co ciekawe, wiele osób z podobnymi objawami po wykonaniu standardowych badań w kierunku niedoczynności tarczycy, otrzymuje prawidłowe wyniki i diagnozę „zdrowej tarczycy”. Natomiast powyższe objawy często tłumaczone są stresem lub niewłaściwą dietą. Ale czy rzeczywiście tak jest?  To zależy, jednak niewłaściwa dieta i stres to dwie główne przyczyny zaburzeń pracy tarczycy. 

 

Jakie objawy powinny zapalić lampkę alarmową i zwrócić naszą uwagę, na możliwe problemy w pracy tarczycy?

 

 

  • Wzrost masy ciała, pomimo racjonalnej diety i wdrożonej aktywności fizycznej
  • Zaburzenia rytmu wypróżnień, w postaci zaparć
  • Przesuszona skóra, problem wypadających włosów i kruchych paznokci
  • Stany obniżonego nastroju, brak energii, częste uczucie senności w ciągu dnia
  • Obniżona tolerancja niskich temperatur, stałe uczucie zimnych rąk i stóp
  • Trudności w koncentracji, skupieniu uwagi.
  • Niska wartość ciśnienia tętniczego i pulsu, podwyższony poziom cholesterolu w badaniach laboratoryjnych

Jeśli zaobserwujesz chociaż jedno z wyżej wymienionych objawów, warto wykonać podstawowe badania, oceniające funkcję tarczycy, tak aby zidentyfikować źródło problemu i rozpocząć ewentualny proces leczenia. 

Dodatkowo, warto postawić sobie kilka pytań, które mogą okazać się pomocne w ocenie, czy jesteś w grupie ryzyka.

  • Czy w rodzinie występują lub występowały choroby tarczycy?
  • Czy w ostatnim czasie byłeś/aś  narażony/a na  przewlekły stres?
  • Czy zażywasz leki, które obniżają produkcję hormonów tarczycy ( lit, interferon, amiodaron, terapia hormonalna)?
  • Czy w ostatnim czasie byłeś/aś na diecie redukcyjnej.
  •  

Jakie badania warto wykonać, kiedy podejrzewamy zaburzenia w pracy tarczycy?

 

Przede wszystkim panel tarczycowy, czyli:

  1. TSH- hormon przysadki, regulujący uwalnianie właściwych hormonów tarczycy. Jest to parametr bardzo zmienny , dlatego nigdy nie powinno stawiać się diagnozy na podstawie samego TSH.
  2. FT3-  wolna trójodotyronina – hormon tarczycy
  3. FT4- wolna tyroksyna – hormon tarczycy
  4. Anty TPO i anty TG- przeciwciała przeciwko gruczołowi tarczycy,  ich badanie jest istotne w celu wykluczenia autoimmunologicznego podłoża zaburzeń pracy tarczycy. 

Oraz inne wskaźniki, które mogą okazać się pomocne w ocenie upośledzonej pracy tarczycy:

  1. Morfologia z rozmazem 
  2. Żelazo oraz jego magazyn w postaci białka ferrytyny
  3. Lipidogram (cholesterol całkowity LDL, HDL, triglicerydy)

 

Dlaczego tarczyca tak często nie domaga i jak naturalnie wspierać jej prawidłowe funkcjonowanie?

 

Obecnie mamy do czynienia z epidemią chorób tarczycy, zatem nieśmiało można stwierdzić, że stają się one powoli chorobami cywilizacyjnymi. Niestety, szybkie tempo życia, przewlekły stres, niewłaściwa dieta to wspólny mianownik praktycznie wszystkich chorób XXI wiek. Ale czy można temu w jakiś sposób zaradzić? Oczywiście, a nawet trzeba! 

Podejmij, zatem klika kroków, które pozwolą przywrócić prawidłową pracę tarczycy i  zredukować masę ciała, a przede wszystkim cieszyć się lepszym samopoczuciem.

 

Naucz się odpoczywać i oswajać stres.

 

Podczas  przewlekłego stresu zwiększa się wydzielanie hormonu stresu kortyzolu. Jest to poważny czynnik zaburzający pracę tarczycy. Dochodzi do blokowania receptorów tarczycy, co uniemożliwia oddziaływanie hormonom na organizm. 
Bardzo częstym błędem popełnianym przez osoby redukujące masę ciała są bardzo intensywne treningi i jednocześnie brak odpowiednich przerw na regenerację. Czas, rodzaj i intensywność treningu powinna być konsultowana z  dobrym dietetykiem w poradni dietetycznej lub wykwalifikowanym trenerem personalnym.

Co może pomóc?

  • Zastosowanie technik radzenia ze stresem, być może warto rozważyć pracę z psychologiem.
  • Rekreacyjna aktywność fizyczna, oraz indywidualnie dobrany plan treningowy.
  • Adaptogeny, naturalne związki, które zwiększają odporność organizmu na stres oraz czynniki stresogenne. Należą do nich Ashwagandha, Gotu kola , Żeń szeń, Rhodiola Rosea
  •  

Zadbaj o dobrze zbilansowaną kalorycznie dietę. Pamiętaj mniej nie znaczy lepiej.

 

Mała podaż energii, spowodowana wdrożeniem diet redukcyjnych, może spowodować spowolnienie przemian metabolicznych w organizmie. Dzieję się to za sprawą redukcji masy mięśniowej, od której zależne jest tempo naszego metabolizmu. 
Pamiętaj, kaloryczność diety powinna być ustalona na poziomie Twojej podstawowej przemiany materii (PPM), czyli dobowego zapotrzebowania, ustalonego na podstawie płci, wysokości ciała oraz wieku. Nigdy nie korzystaj z gotowych szablonów, dieta o kaloryczności 1500 dobrze się sprawdzi u kobiety w wieku 35 lat o wzroście 165, ale w przypadku dziewczyny dwudziestoletniej o wzroście 175, okaże się zdecydowanie na niska.


Zwróć uwagę na jakość, a nie ilość.  Uzupełnij niedobory w swojej diecie.


Bardzo często przyczyną zaburzeń w pracy tarczycy jest przewlekły stan zapalny, którego zamiast gasić, to bardzo często dodatkowo wzniecamy. Dzieje się to za sprawą niewłaściwej diety, określanej mianem prozapalnej. Produkty, które są na cenzurowanym to:

  • Cukier, pod każdą postacią, szczególnie jego przetworzona forma, czyli syropy glukozowo- fruktozowe
  • Kwasy tłuszczowe typu trans, których źródłem są margaryny i wszystkie produkty, z niej wytwarzane (słone przekąski, wyroby cukiernicze, żywność paczkowana/ wysoce przetworzona)
  • Używanie „złych tłuszczów”, dodatkowo niezgodnie z ich technologicznym przeznaczeniem.
  • Produkty żywnościowe, na które nasz organizm wykształcił reakcję alergiczną. W tym przypadku niezbędne są testy, które pozwolą się dowiedzieć, które produkty nas alergizują.

Składniki mineralne i witaminy, które wspomagają pracę tarczycy. 

 

  • Jod- najważniejszy składnik mineralny  budujący hormony tarczycy. Pomimo krajowego programu jodowania soli kuchennej, w dalszym ciągu mamy jego niedobory. Zanim sięgniesz po leki, warto rozpocząć suplementację  jodem, oczywiście pod warunkiem, że nie chorujesz na autoimmunologiczne zapalenie tarczycy. 
  • Selen i cynk – są to mikroelementy, które uczestniczą w tworzeniu hormonów tarczycy. 
  • Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach A i  D- uwrażliwiają komórki na działanie hormonów, i tym samym umożliwiają realne oddziaływanie hormonów na organizm
  • Witamin z grupy (szczególnie B6, 12 i kwas foliowy)

 

Zadbaj o swój układ pokarmowy


Tarczyca wytwarza dwa rodzaje hormonów: tyroksynę (T4) w 80% i w pozostałych 20% trojjodotyroninę (T3). Skąd ta dysproporcja? 
Tyroksyna jest nieaktywną formą hormonu i w miarę zapotrzebowania organizmu ulega konwersji do swojej aktywnej postaci czyli T3. Owa konwersja zachodzi głównie wątrobie i jelitach, dlatego prawidłowe funkcjonowanie układu pokarmowego jest kluczem do osiągania równowagi hormonów tarczycy. Konwersja hormonów jest istotnym elementem samoregulacyjnym, zapobiega nadmiernej ilości aktywnych hormonów, które mogłyby stwarzać duże zagrożenie dla zdrowia. Poza tym jest to miejsce recyklingu hormonów. Nasz organizm jest niezwykle ekonomiczny, w związku z tym woli odzyskać już wcześniej wytworzone hormony, niż je ponownie syntetyzować. 

Kilka wskazówek jak poprawić funkcjonowanie układu pokarmowego?

 

  • Zadbaj o prawidłowe trawienie – jedz powoli, dokładnie przeżuwając każdy kęs pokarmu. Pobudzisz tym sposobem produkcje soków trawiennych i zawartych w nich enzymów. Tym sposobem zwiększysz szansę, na to że pokarm zostanie prawidłowo strawiony, a wszystkie niezbędne składniki „cegiełki” do budowy hormonów, zostaną wchłonięte do krwi i wykorzystane zgodnie z ich przeznaczeniem.
  • Wzbogać swoja dietę w zielone warzywa liściaste, zdrowe tłuszcze (oliwa z oliwek, awokado, olej lniany) a także naturalne probiotyki w postaci kiszonek. Są to produkty, które odznaczają się działaniem ochronnym w stosunku do wątroby. 
  • Zadbaj o prawidłową mikroflorę jelitową stosując probiotyki apteczne, zwłaszcza jeśli niedawno przechodziłeś/aś antybiotykoterapię.

Jeżeli nie masz pewności jakie kroki poczynić, skonsultuj się z dietetykiem. Łatwym sposobem na uzyskanie informacji może być spotkanie z dietetykiem online. 

 

Upewnij się, że problemem nie jest anemia

 

Anemia to stan zaburzonego transportu tlenu w organizmie. Rozwija się w wyniku niedoboru żelaza, ale również na skutek nieadekwatnej podaży witaminy B12 i kwasu foliowego. Tarczyca, aby mogła efektywnie pracować, musi zużywać dużą ilość tlenu,  dlatego jego niedobór znacząco obniża produkcję hormonów. 

Aby zadbać o odpowiednią podaż tych trzech newralgicznych składników, należy wzbogacić swoja dietę o następujące produkty:

  • Czerwone mięso (w szczególności wołowina)
  • Dobre jakościowo podroby
  • Jaja
  • Ryby 
  • Zielone warzywa, które są bogactwem kwasu foliowego: szpinak, sałata, natka pietruszki, kapusta, brokuły

 

Sprawdź hormony.


Bardzo często zaburzona praca tarczycy jest wynikiem zachwiania równowagi hormonalnej. Niestety gospodarka hormonalna jest systemem naczyń połączonych, a hormony wzajemnie wpływają na siebie, nasilając niejednokrotnie istniejące objawy. Kiedy podejrzewasz, że tarczyca szwankuje, zbadaj inne hormony, może to właśnie one są współwinne Twoim problemom.

  • Nadmiar estrogenu, i niedobór progesteronu często wiążą się z zaburzeniami pracy tarczycy
  • Wysoka insulina i stan niewrażliwości tkanek na ten hormon określany mianem insulino oporności, prowadzi do zaburzonej konwersji hormonów i spadkiem aktywnej formy T3 
  • Kortyzol, blokuje możliwość oddziaływania hormonów tarczycy na organizm. 

Jak widać, zaburzenia w pracy tarczycy to wynik wielu, często nakładających się na siebie problemów. Kiedy wszystkie próby redukcji masy ciała kończą się fiaskiem, z powodu braków widocznych efektów, warto zastanowić się czy winę za ten stan nie ponosi właśnie tarczyca. Mając wiedzę, jak wiele czynników może zaburzyć jej funkcjonowanie, zasięgnij porady osoby doświadczonej w tym temacie, aby pomogła ustalić najlepszą terapię, ukierunkowaną przede wszystkim na rozwiązywanie występujących problemów. 

 
Piśmiennictwo:


Zimmermann MB, Boelaert K , Iodine deficiency and thyroid disorders, Lancet Diabetes Endocrinol. 2015 Apr;3(4):286-95. doi: 10.1016/S2213-8587(14)70225-6. Epub 2015 Jan 13.
Mara Ventura,  Miguel Melo, and Francisco Carrilho, Selenium and Thyroid Disease: From Pathophysiology to Treatment, Int J Endocrinol. 2017.
Wopereis DM, The relation between thyroid function and anemia: a pooled analysis of individual participant data, J Clin Endocrinol Metab. 2018 Aug 2.
Ana Paula Santin and Tania Weber Furlanetto, Role of Estrogen in Thyroid Function and Growth Regulation, J Thyroid Res. 2011; 2011: 875125.
Datta M, Roy P, Banerjee J, Bhattacharya S, Thyroid hormone stimulates progesterone release from human luteal cells by generating a proteinaceous factor, Thyroid hormone stimulates progesterone release from human luteal cells by generating a proteinaceous factor, J Endocrinol. 1998 Sep;158(3):319-25.
Walter, K. N., Corwin, E. J., Ulbrecht, J., Demers, L. M., Bennett, J. M., Whetzel, C. A., & Klein, L. C. (2012). Elevated thyroid stimulating hormone is associated with elevated cortisol in healthy young men and women. Thyroid Research, 5, 13



Autor
Olga Mrawiec
Zobacz profil

KONSULT.EXPERT
TWÓJ OSOBISTY
SPECJALISTA ONLINE

najnowsze artykuły