Jeszcze nie, czyli jak pomóc dziecku w nauce




16 lis , Agnieszka Mańko
Tagi:


I co dostałeś ze sprawdzianu? Dlaczego nie piątkę? A co dostali twoi koledzy? - jeśli kiedykolwiek usłyszałeś któreś z tych pytań, na pewno pamiętasz to do dziś. Twoi rodzice chcieli cię zmotywować do nauki, pokazując, że skoro inni mogą osiągać dobre wyniki, to ty też. Czy to był dobry sposób? Jeśli nie, co możesz zrobić lepiej teraz, kiedy masz już własne dzieci? Co tak naprawdę sprawi, że będą osiągać sukcesy?

 

Carol Dweck, znana profesor psychologii z Uniwersytetu Stanforda, zajmująca się zagadnieniem motywacji, przeprowadziła badanie, w trakcie którego dawała dziesięciolatkom zadania nieco zbyt trudne na ich wiek. W zetknięciu z problemem, z którym nie mogły sobie poradzić, dzieci reagowały różnie – część z nich mówiła, że lubi wyzwania, albo że miała nadzieję, że czegoś się przy tym nauczy. Dla pozostałych zaś sytuacja, gdzie nie są w stanie poradzić sobie z zadaniem, była katastrofą. Mieli wrażenie, że ich inteligencja została poddana próbie, a oni ją oblali.

Kliknij tutaj, żeby obejrzeć filmik na ten temat

Uczniowie w różny sposób myśleli o swoich zdolnościach i inteligencji – pierwsza grupa była nastawiona na rozwój (ang. growth mindset), uważała, że może radzić sobie lepiej, jeśli będzie pracować, uczyć się i rozwijać, druga zaś (ang. fixed mindset) była przekonana, że nie jest w stanie się poprawić czy zmienić.

 

Osoby, które myślą, że dany im został wraz z zestawem genów pewien konkretny poziom inteligencji i nic nie mogą z tym zrobić, zastawiają na siebie pewnego rodzaju pułapkę. Tak jak ci, którzy sądzą, że przegrali już życie, bo np. ich dom rodzinny nie był taki, jak tego by sobie życzyli, albo nie mają wystarczająco dużo pieniędzy, żeby cokolwiek osiągnąć, boją się rozwijać, nie starają się poprawić swojego losu. Kiedy uczą się jeszcze w szkole, ich głównym celem jest pokazanie wszystkim innym, że są inteligentni (albo przeciwnie – że są mało bystrzy, żeby nie zawieść niczyich oczekiwań), i utrzymanie tego obrazu za wszelką cenę. Z tego powodu nie zadają pytań, kiedy czegoś nie rozumieją lub coś ich  interesuje, nie chcąc, żeby ktoś pomyślał, że czegoś nie wiedzą. Każda porażka jest dla nich prawdziwym ciosem – udowadnia im, że nie są wystarczająco zdolni. Są skupieni ta tym, co tu i teraz – zależy im na wysokiej ocenie z najbliższego testu, a jeśli jej nie otrzymają, jest to dla nich powód do rezygnacji z dalszych starań.

 

  growth mindset fixed mindset
inteligencja inteligencję można rozwijać inteligencja jest cechą wrodzoną i niezmienną
cel nauka pokazanie innym, że jest się inteligentnym
wysiłek jest konieczny, jeśli chce się rozwijać jest bezcelowy
reakcja na porażkę trzeba starać się bardziej rezygnacja
wyniki w szkole lepsze gorsze


Myślą o sobie: Skoro mi się nie udało, to znaczy, że jestem za głupi.

Część z nich na następny sprawdzian przygotuje sobie ściągi, bojąc się porażki. Inni szukają pocieszenia w tym, że są koledzy, którym poszło gorzej – dzięki temu lepiej czują się ze sobą. W przyszłości zaś zaczną unikać wszelkich trudności, uciekać od nich.

Dla uczniów nastawionych na rozwój najważniejsze jest uczenie się na własnych błędach. Nie uciekają od nich, lecz pracują nad nimi, żeby stać się lepszymi. Nie boją się zadawać pytań, bo dzięki temu się uczą. Wiedzą, że muszą włożyć wiele wysiłku, jeżeli chcą coś osiągnąć, bo to od nich zależy przyszły sukces. Porażka jest dla nich wyzwaniem i sygnałem, że następnym razem trzeba będzie postarać się bardziej. Mobilizujące jest dla nich to, że czegoś jeszcze nie wiedzą, że pojawiła się kolejna trudność, z którą muszą sobie poradzić. Słowa: jeszcze nie (ang. not yet) zawierają w sobie obietnicę, że kiedyś się uda, motywują do pracy. Inteligencja jest jak mięsień, który kształtuje się, odpowiednio trenując.

 

 

Jak pomóc dziecku nastawić się na rozwój?

Przede wszystkim, zastanów się, jak ty podchodzisz do tej kwestii. Jak reagujesz, kiedy coś nie uda ci się w pracy? Mobilizuje cię to do dalszego wysiłku, czy masz ochotę od razu zrezygnować? Śmiało pytasz, kiedy czegoś nie wiesz albo się na tym po prostu nie znasz, czy boisz się zapytać, żeby nie stracić autorytetu w oczach innych? Najlepszy przykład dajesz dziecku swoim zachowaniem, więc to, co powiesz, będzie wiarygodne tylko wtedy, kiedy będzie się zgadzało z tym, co robisz.

Czy najważniejsze jest dla ciebie, żeby dziecko dostawało ze sprawdzianów same piątki? Jeżeli tak jest, twoje dziecko odbiera twoje intencje i stara się sprostać oczekiwaniom. Jak poradzi sobie w dorosłym życiu, gdzie nie będzie już dostawać ocen z niewielkich partii materiału, lecz będzie wymagana od niego konkretna wiedza i umiejętności? Oczywiście, wspaniale jest, kiedy bez większego wysiłku robi postępy w nauce, jednak osób, które są świetne we wszystkim, jest bardzo mało, większość z nas ma problemy z niektórymi przedmiotami. Każdy w którymś momencie swojego życia musi się zmierzyć z zadaniami, które są dla niego trudne, wymagają więcej wysiłku niż inne. Czy nie lepiej więc nauczyć się sobie z nimi radzić już w dzieciństwie?

 

Co możesz zrobić, żeby twoje dziecko rozwijało swoją inteligencję?

 

  1. Chwal je mądrze – nie za samą inteligencję czy talenty, ale za zaangażowanie, wytrwałość, wysiłek, który wkłada w czynione przez siebie postępy.

  2. Naucz je, że za każdym razem, kiedy rozwiązuje jakieś nowe, trudne zadanie, w jego mózgu tworzą się nowe połączenia i staje się coraz bystrzejsze. Uczniowie, których tego nauczono, uzyskiwali coraz lepsze oceny.

  3. Staraj się przekazywać dziecku, że nie można mieć wszystkiego od razu – jeśli nie idzie mu z matematyki, niemożliwe jest, żeby nagle zaczęło dostawać same piątki. Stawiaj przed nim realne cele i doceniaj, że dziecko stopniowo, wytrwale je realizuje.

  4. Nie mów nigdy: jesteś głupi, do niczego się nie nadajesz, nie rozumiesz prostych rzeczy, zamiast tego mów mu, co może robić lepiej, jakie jego zachowanie ci się nie podoba, nie przekreślaj jego wysiłków.

 

Jeżeli uda wam się zastosować te zasady, możecie być pewni, że zrobiliście pierwszy krok do sukcesu i lepszego życia. Powodzenia!



Autor
Agnieszka Mańko
Zobacz profil

KONSULT.EXPERT
TWÓJ OSOBISTY
SPECJALISTA ONLINE

najnowsze artykuły